{"id":8888,"date":"2021-04-20T11:16:03","date_gmt":"2021-04-20T08:16:03","guid":{"rendered":"https:\/\/www.dijitaltopuklar.com\/?p=8888"},"modified":"2021-04-20T11:16:03","modified_gmt":"2021-04-20T08:16:03","slug":"yanlis-degil-farkli","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/perihanciragoz.com\/dijitaltopuklar\/2021\/04\/yanlis-degil-farkli\/","title":{"rendered":"Yanl\u0131\u015f De\u011fil, Farkl\u0131"},"content":{"rendered":"
\n

\u201cPardon bir \u015fey sorabilir miyim, sizin o\u011flunuzun y\u00fcz\u00fc neden fazla b\u00fcy\u00fck ve de\u011fi\u015fik?\u201d<\/h4>\n<\/blockquote>\n

8 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocu\u011funu, bir do\u011fum g\u00fcn\u00fcnde yeni tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 \u201cfarkl\u0131\u201d bir \u00e7ocu\u011fun annesine (\u00e7ocu\u011fu yan\u0131ndayken) bu s\u00f6zleri s\u00f6ylerken yakalad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn. Ne yapard\u0131n?<\/p>\n

Farkl\u0131 olan merak uyand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kadar endi\u015fe de do\u011furur. Al\u0131\u015f\u0131k de\u011filsin. Belki yeni bir \u015feye a\u00e7\u0131k de\u011filsin. Belki \u00f6yle yeti\u015ftirilmedin. Belki hi\u00e7 fark etmedin. Belki de f\u0131rsat\u0131n olmad\u0131. Biraz bilgi, biraz deneyim biraz da empatiye ihtiyac\u0131n var.<\/p>\n

\u015eimdi kendine sor.<\/p>\n

Ki\u015filer aras\u0131ndaki farkl\u0131l\u0131klar\u0131 fark ediyor ve sayg\u0131 duyuyor musun?<\/p>\n

Evinde, mahallende, i\u015f yerinde, sanal d\u00fcnyada bu farkl\u0131l\u0131klar\u0131 kabul ediyor ve onlara de\u011fer veriyor musun?<\/p>\n

\u00c7e\u015fitlili\u011fi sadece cinsiyet ve engellilik ekseninde de\u011fil, ya\u015f, din, etnik grup, \u0131rk ve cinsel e\u011filim eksenlerinde de tan\u0131ml\u0131yor ve kabul ediyor musun?<\/p>\n

Bug\u00fcne kadar kendine bunu sormad\u0131ysan senin su\u00e7un de\u011fil. Ama bir d\u00fc\u015f\u00fcn, hayat\u0131n ba\u015flar\u0131nda bu terimlerin anlamlar\u0131n\u0131 bilmek, \u00f6\u011frenmek ve deneyimlemek ne kadar muhte\u015fem olurdu.<\/p>\n

Evet o 8 ya\u015f\u0131ndaki \u00e7ocuk benim \u00e7ocu\u011fumdu. Evet, yukar\u0131daki sorular\u0131n hepsine benim cevab\u0131m evet. Ama hay\u0131r, ben o do\u011fum g\u00fcn\u00fcnde ne yapaca\u011f\u0131m\u0131 bilemedim! C\u00fcmlenin yar\u0131s\u0131na gelmeden yava\u015f\u00e7a omzuna dokunup “Sana bir \u015fey s\u00f6ylemem gerekiyor”<\/em> diyerek onu susturdu\u011fumu, ba\u015fka bir odaya ge\u00e7ip o \u00e7ocu\u011fun farkl\u0131 oldu\u011funu ama bunun hi\u00e7bir \u00f6nemi olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 acemice anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum. Sonra konu orada kapand\u0131. Birka\u00e7 g\u00fcn hayat\u0131n temposunda o olay\u0131 tamamen unuttum. Sonra olur ya bir g\u00fcn akl\u0131ma d\u00fc\u015ft\u00fc. Utand\u0131m. O\u011fluma hislerini anlatmaya f\u0131rsat vermemi\u015f oldu\u011fum i\u00e7in, konuyu kapatt\u0131\u011f\u0131m i\u00e7in, sonra unuttu\u011fum i\u00e7in utand\u0131m\u2026<\/p>\n

O g\u00fcnden sonra \u201c\u00c7ocu\u011funuza \u00e7e\u015fitlilik ve kapsay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 nas\u0131l anlat\u0131rs\u0131n\u0131z?\u201d<\/em> ba\u015fl\u0131kl\u0131 derin bir ara\u015ft\u0131rmaya giri\u015ftim. Sakince hayat\u0131m\u0131za soktu\u011fum minik yol haritas\u0131\u2026<\/p>\n

– \u00c7e\u015fitlilik unsurlar\u0131 hakk\u0131nda konu\u015f. (\u0130nsanlar\u0131n farkl\u0131 oldu\u011fu ama farkl\u0131 olman\u0131n yanl\u0131\u015f olmad\u0131\u011f\u0131. Farkl\u0131 ama ayn\u0131 olunabilece\u011fi. Ortak noktalara dikkat \u00e7ekerek farkl\u0131l\u0131klar\u0131n sadece bir karakteristik \u00f6zellik oldu\u011fu)<\/p>\n

– Rol model ol. (Kulland\u0131\u011f\u0131n dil nas\u0131l, hayat\u0131nda farkl\u0131l\u0131klara yer var m\u0131 g\u00f6zden ge\u00e7ir)<\/p>\n

– \u00c7ocu\u011funun empati yetene\u011fini geli\u015ftirmeye f\u0131rsat tan\u0131. (Ya\u015fam\u0131n i\u00e7inde empati kurdu\u011fun \u00f6rnekler veriyor musun? \u00d6rn: O arkada\u015f\u0131n\u0131 oyunun d\u0131\u015f\u0131nda tuttu\u011funuz i\u00e7in \u015fu an \u00e7ok \u00fcz\u00fcl\u00fcyor olabilir, sen de ge\u00e7en g\u00fcn \u015fu konuda d\u0131\u015far\u0131da kald\u0131\u011f\u0131nda nas\u0131l hissetmi\u015ftin hat\u0131rla)<\/p>\n

– Sorular\u0131 yan\u0131tlama haz\u0131r ol.(\u00c7ocuklar\u0131n sorular\u0131 net, yan\u0131tlar da net olmal\u0131, benim do\u011fum g\u00fcn\u00fcnden d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcm duruma d\u00fc\u015fme)<\/p>\n

– Kapsay\u0131c\u0131l\u0131k ve tarih temal\u0131 kitaplar, film, oyuncak edin. (Birka\u00e7 kitap \u00f6nerisi: Fati’nin Maceralar\u0131 (K\u00f6r), Balk\u00f6p\u00fc\u011f\u00fc ile Tatl\u0131 Bir Macera (Serebral palsi), Gergedanlar Krep Yemez, En Sevdi\u011fim Oyuncak (Cinsiyet e\u015fitli\u011fi), Mommy, Mama, Me (Cinsel y\u00f6nelim))<\/p>\n

– Bilgi edinmek yetmez, deneyimlemesini de sa\u011fla. (Farkl\u0131 etnik k\u00f6kenli\/cinsiyetten veya engelli bir arkada\u015f edinmek; g\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmak; aile a\u011fac\u0131 \u00e7izmek ve \u00fczerine konu\u015fmak; farkl\u0131 temsiliyet d\u00fczeyinden ba\u015far\u0131l\u0131 ki\u015filerin biyografilerini okumak, filmlerini izlemek (Naim S\u00fcleymano\u011flu, S\u00fcmeyye Boyac\u0131 vs)<\/p>\n

– Beraber stereotipleri s\u0131ralay\u0131n ve bunlar hakk\u0131nda konu\u015fun. (“K\u0131zlar pembe sever. Erkekler futbol oynar”.)<\/p>\n

– B\u00f6yle birini tan\u0131yor musun oyunu (Unionlearn.org.uk sitesinde rastlad\u0131\u011f\u0131m g\u00f6rselden yola \u00e7\u0131karak geli\u015ftirdi\u011fim bir oyun: Kim kiminle nerede oyunu gibi oyuncular stereotip d\u0131\u015f\u0131nda kalacak bir insan tan\u0131mlar ve \u00fczerine konu\u015furlar.)<\/p>\n

O\u011fluma merak etti\u011fi ve cesurca sordu\u011fu i\u00e7in, do\u011fum g\u00fcn\u00fcnde rastlad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00e7ocu\u011fa bizde bu fark\u0131ndal\u0131\u011f\u0131 uyand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in te\u015fekk\u00fcrlerle\u2026<\/p>\n

**<\/p>\n

Yararland\u0131\u011f\u0131m kaynaklar:<\/strong><\/p>\n